Zeven dagen geëist voor #sukkel

paleis_van_justitie_den_haa

Vorige week verscheen in Nederland voor het eerst iemand voor de rechter wegens belediging van een twitterpolitieaccount, dus ik moest erbij zijn. In de wachtruimte ontmoette ik de man achter @Slecht_Volk, en begreep ik waar ‘langharig tuig’ in zijn bio vandaan kwam. Over de zaak zelf heb ik in een vorige blog uitvoerig geschreven: hij heeft een boete ontvangen omdat hij ‘#sukkel’ had getweet naar @Wijkagvrijenban, een account dat door twee wijkagenten uit Delft wordt beheerd.

Net als bij de tandarts ging er een deurtje open, kwam er iemand met een verzuurd gezicht naar buiten en werd de volgende patiënt binnengeroepen. @dokkie27 en ik waren het enige publiek, de verdachte had geen advocaat. Na enkele formaliteiten vroeg de rechter waarom de verdachte de bewuste tweet had verstuurd. De verdachte antwoorde dat hij niet wist dat hij met de politie te maken had: hij dacht dat het om ‘een funaccount’ ging. De rechter had moeite met de verklaring. Want als hij dacht dat hij met een ‘funaccount’ te maken had, waarom sprak hij ze dan aan als zijnde politie? Het was een retorisch herdersmatje waar de man achter @Slecht_Volk niet snel een antwoord op had.

Toen was het de beurt aan de Officier van Justitie. Hij begon met de loftrompet te steken over de rol van de wijkagent bij de Nederlandse politie. Volgens hem waren zij 24 uur per dag in functie, dus ook online. Het Nederlands strafrecht, zo zei hij, geldt namelijk ook op Twitter. En de verdachte had ook beter moeten kijken naar waarvoor de politie eigenlijk reclame maakte. Dit ging om het Veiligheidsmuseum. Om die reden was het twitterpolitieaccount bezig met het uitvoeren van haar rechtmatige functie toen het reclame maakte hiervoor, de directe aanleiding voor het sukkelincident. Om zijn triomftocht te verzegelen sloot de Officier af met “7 dagen hechtenis!”. Dit stond gelijk aan het de eerdere eis, alleen dan uitgedrukt in celdagen in plaats van euro’s. De rechter kwam in haar oordeel uiteindelijk uit op 200 euro. Toen kreeg de Officier van Justitie op het laatste moment een mailtje binnen van één van de twee wijkagenten uit de Delftse wijk Vrijenban: er werd een schadevergoeding geëist. Omdat de rechter dit bericht (nog) niet had ontvangen werd dit niet in behandeling genomen.

Er is werk aan de winkel voor de Nederlandse politie. De rechter is helemaal meegegaan met de Officier van de Justitie toen deze zei dat het strafrecht ook op Twitter geldt en dat politietwitteraccounts 24 uur per dag in functie zijn. Het account dat berichten op internet plaatst over gestolen auto’s of wietplantages staat voor de wet gelijk aan een geüniformeerde agent. Met een naam als Wijkagvrijenban moeten twitteraars overal ter wereld doorhebben dat ze met de Nederlandse politie te maken hebben. Een mention in combinatie met een krachtterm mag dus gerust tot een boete leiden. Anders dan op straat is het bewijs onomstotelijk: het staat zwart op wit.

Aan de andere kant zijn dus alle tweets van agenten, op het werk of privé (de Officier van Justitie hamerde erop dat dit onderscheid er, in elk geval voor wijkagenten, niet of nauwelijks is) in functie is gepubliceerd. Nu ben ik geen expert op het gebied van politiebepalingen, maar er zal vast genoeg op schrift staan over het op straat roepen van politieke meningen, werven van geld en uitschelden van bevolkingsgroepen. Met een beetje speurwerk kan www.twitter.com nog een schier onuitputtelijke bron van toekomstige strafzaken worden.

Advertenties

Politie op Twitter: rechtszaak om beledigende ‘sukkel’-tweet

CS_8O6TWUAA6K_8.png large

Een Twitteraar uit Friesland gaat in beroep tegen een boete die hij kreeg naar aanleiding van een tweet aan wijkagenten uit Den Haag, afgesloten met ‘#sukkel’. De uitspraak in deze zaak, die maandag 9 november wordt voorgeleid, zal bepalend zijn voor de manier waarop de politie in de toekomst op Social Media te werk kan en mag gaan. De rechter zal hiermee namelijk moeten bepalen of het statuut van een ambtenaar in uniform gelijk staat aan een politietwitteraccount.

Het geval van belediging gaat om het twitteraccount @Slecht_volk enerzijds en het twitteraccount @Wijkagvrijenban anderzijds. Beiden zijn niet direct te herleiden tot een natuurlijk persoon. @Slecht_volk heeft zijn geboortenaam niet openbaar gemaakt. @Wijkagvrijenban wordt beheerd door twee verschillende personen die beiden brigadier zijn bij de politie Den Haag. Dit account stuurde een bericht door dat reclame maakte voor het politiemuseum. Hierop reageerde @Slecht_Volk met “tjonge jonge ga is even wat nuttigs doen ipv dom te twitteren #twitterendewijkagentjes #sukkel”.

De agenten hebben hierop een boete gestuurd naar een adres dat ze vermoedelijk via Twitter hebben achterhaald. Twitter geeft in zijn gebruiksvoorwaarden namelijk expliciet te kennen dat gebruikers zich moeten houden aan lokale, nationale en internationale wetgeving. Het is dan ook niet de eerste keer dat een (anonieme) gebruiker is vervolgd voor de inhoud van zijn of haar tweets. Er zijn mensen vervolgd wegens smaad, opruiing en bedreiging. Ook reageert de politie direct op vermoedens van terrorismedreiging op Twitter. Zo werd onlangs een netwerkbijeenkomst in Antwerpen door een antiterreureenheid ontruimd na een ironische tweet van één van de aanwezigen.

Een strafbaar feit op Twitter kan dus wel degelijk strafrechtelijk vervolgd worden. Ook is het woord ‘sukkel’(8) door de Nederlandse Hoge Raad beledigend bevonden. In 2009 is een Groningse studente die schold met ‘sukkel’ na lang procederen schuldig bevonden aan belediging van een ambtenaar in functie. Maandag zal hier hoogstwaarschijnlijk ook naar verwezen worden.

De vraag die de rechter zal moeten behandelen is of @Wijkagvrijenban inderdaad beschouwd kan worden als ‘een ambtenaar gedurende (…) de rechtmatige uitoefening van zijn bediening’. Is dit het geval, dan is de boete terecht. Echter: in één van de tweets spreekt @Wijkagvrijenban van ‘een vrije dag’. Het account ontkent dus zelf een permanente politiebeambte te zijn. Daarnaast heeft @Slecht_Volk zijn belediging geuit naar aanleiding van een suggestie om het politiemuseum te bezoeken. Hoort het bij de rechtmatige uitoefening van de bediening van wijkagenten om reclame te maken voor het politiemuseum? Het is aan de rechter om dit te beslissen.

@Wijkagvrijenban heeft meerdere berichten gepubliceerd die de integriteit van de politie kunnen schaden, als de boete wordt toegekend en het account dus inderdaad een geïnformeerde agent representeert. Het heeft (publiekelijk) kritiek geleverd op de eigen minister Ard van der Steur en het heeft opgeroepen om geld te doneren voor het eigen team op een estafetteloop. Als een agent in uniform op straat een willekeurige passant aanspreekt en vraagt om geld te doneren voor een ‘estafette-team’ dan zou dit als corruptie en als misbruik van het ambt gezien worden.

9 november zal de rechter beslissen of er in Nederland inderdaad twitteraccounts actief zijn die niet vermeld mogen worden in tweets die een krachtterm bevatten. Tot die tijd kan iedereen zich op Twitter wijkagent noemen.